Kurulu┼č ├ľyk├╝m├╝z

Y├ľNET─░M KURULU BA┼×KANI YUNUS CANÔÇÖIN ANLATIMIYLA TURYOL TAR─░H─░

ÔÇť─░stanbulÔÇÖun m├╝ttefik kuvvetlerce i┼čgal alt─▒na al─▒nd─▒─č─▒ y─▒llarda, Karadeniz B├Âlgesi ve ├Âzellikle RizeÔÇÖde ya┼čayan insanlar─▒m─▒z ├žok g├╝├ž ko┼čullarda ya┼čam m├╝cadelesi vermekte idiler. Kendi b├Âlgelerindeki i┼čsizlik, co─črafik ko┼čullar nedeni ile tar─▒ma elveri┼čli olmayan arazi yap─▒s─▒, ge├žim derdine d├╝┼čen insanlar─▒m─▒z─▒ yeni aray─▒┼člara sevk etmi┼č ve i├ž i├že ya┼čam─▒┼č olduklar─▒ denizle daha da b├╝t├╝nle┼čik bir hale getirmi┼čti. Kimisi olta bal─▒k├ž─▒l─▒─č─▒na y├Ânelmi┼č, kimisi de o d├Ânemlerde Rus i┼čgali alt─▒nda olan RizeÔÇÖde ─░psiz Recep, Metozade H├╝seyin ve Matarac─▒ Mehmet Efendi gibi kahramanlar─▒n ├Ânderli─činde milli m├╝cadele kuvvetlerine yiyecek, asker ve silah ula┼čt─▒rmak i├žin kol kuvvetine dayal─▒ deniz yolu ile ula┼č─▒m hizmetleri vermeyi se├žmi┼člerdi. 1918 y─▒l─▒nda RizeÔÇÖnin kurtulu┼čunun ger├žekle┼čmesini m├╝teakip, deniz ula┼č─▒m─▒n─▒ se├žen dedelerimiz bu hizmetlerinin kar┼č─▒l─▒─č─▒nda para kazanmak ve ailelerine iyi bir ya┼čam temin etmek amac─▒ ile aray─▒┼člar i├žine girmi┼čler ve i├žinden deniz ge├žen ┼čehir niteli─činde olan ─░stanbulÔÇÖu se├žerek gurbete ├ž─▒km─▒┼člard─▒. ─░┼čte 20.y├╝zy─▒l─▒n ilk ├žeyre─činde dedelerimiz taraf─▒ndan start─▒ verilen yolculu─čumuzun ba┼člang─▒├ž noktas─▒ ve amac─▒ budur. Denizle b├╝t├╝nle┼čik ya┼čayan dedelerimiz, ─░stanbulÔÇÖda ilk zamanlar kay─▒klarla i┼če koyularak her iki yaka aras─▒nda ve bilhassa Haydarpa┼ča ÔÇô K├Âpr├╝ aras─▒nda yolcu ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒na ba┼člad─▒lar. Kazand─▒klar─▒ paralar─▒ RizeÔÇÖde ya┼čayan ailelerine g├Ânderdiler. Kay─▒klar─▒ ile ya┼čam ve ekmek m├╝cadelesi verirken, bu kay─▒klar─▒n ayn─▒ zamanda kendi ikametleri de oldu. M├╝cadele etme ve kazanma i├žg├╝d├╝s├╝ ile zorluklarla sava┼čm─▒┼člar, imkanlar─▒n─▒ geli┼čtirmek, teknelerini b├╝y├╝tmek ve motorize etmek i├žin seferber olmu┼člard─▒.

1930 ÔÇô 1940 y─▒llar─▒ aras─▒ndaki o d├Ânemlerde, denizde y├╝k ta┼č─▒yan kamuya ait b├╝y├╝k varkalar ve mavnalar da dahil olmak ├╝zere ─░stanbulÔÇÖda motorlu ara├žlara sahip olan tek denizcilik kurulu┼ču devlet i┼čletmesindeki ┼×irketi Hayriye iken, dedelerimiz, babalar─▒m─▒z o g├╝nk├╝ zor ko┼čullarda teknelerini b├╝y├╝tmek ve yenilemekle kalmam─▒┼č ayn─▒ zamanda motorize hale de getirmi┼člerdi. ─░stanbulÔÇÖda ┼×irket-i Hayriye d─▒┼č─▒nda, denizde makine g├╝c├╝ ile y├╝r├╝t├╝len ve o g├╝nlerde 28 motorlu tekne ile tek ticari filo olmam─▒z sonucu halk taraf─▒ndan farkl─▒l─▒k ve taltif niteli─činde ÔÇťmotorcularÔÇŁ olarak tan─▒mland─▒k. Bu tan─▒mla bug├╝ne gelindi─činde bile bizimle ├Âzde┼čle┼čmi┼čtir. Ancak zaman i├žinde bizimle birlikte ayn─▒ i┼či yapmakta olanlara da ayn─▒ yak─▒┼čt─▒rma yap─▒lm─▒┼čt─▒r. Bu tan─▒mlama esasen bizim i├žin eskiden olu┼čan bir farkl─▒l─▒─č─▒n taltifi anlam─▒ ta┼č─▒m─▒┼č olsa da baz─▒lar─▒ bunu k├╝├ž├╝mser ifadeler i├žin kullanm─▒┼člar ve hala ayn─▒ bak─▒┼č a├ž─▒s─▒ ile de kullanmaktad─▒rlar.

├ľzellikle 1960ÔÇÖl─▒ y─▒llar─▒n ba┼člar─▒nda ula┼č─▒m hizmeti vermekten yoksun b─▒rak─▒ld─▒─č─▒m─▒z bu d├Ânemlerde, b├╝y├╝klerimiz yeni i┼č alanlar─▒ yaratmaya ├žal─▒┼čt─▒lar. Bug├╝n deniz turizm sekt├Âr├╝ olarak adland─▒r─▒lan, deniz yolu ile excursion (gezinti-tenezz├╝h) hizmetlerinin temeli, i┼čte b├Âyle bir zamanda b├╝y├╝klerimizin ihtiya├žtan kaynaklanan aray─▒┼člar─▒ sonucunda at─▒lm─▒┼čt─▒r. Bug├╝n yurdumuzun hemen t├╝m sahillerinde yayg─▒n halde deniz turizm hizmeti veriliyor ve sekt├Âr olma niteli─či ta┼č─▒yorsa hi├ž tevazu g├Âstermeden ifade etmeliyim ki bu i┼čin orijinal lisans─▒ bizim b├╝y├╝klerimize ve onlar─▒n devam─▒ durumunda olan bizlere aittir.ÔÇŁ